Gia Đình Sáo

Ngày vừa làm xong ngôi chùa nhỏ, có lũ Sáo thường về dưới hiên, nghiêng nghiêng nhìn, như tìm kiếm gì đó, nghĩ chúng tìm chỗ làm tổ, nên làm cho chúng mấy ngôi nhà nhỏ, treo dưới hiên, để chúng có chỗ mang cỏ khô về lót tổ, mình cũng có những người bạn nhỏ để vui.

Mấy ngôi nhà nhỏ làm xong, treo cẩn thận dưới hiên, nhưng lũ Sáo chỉ đứng nhìn, chui vào xem thử, rồi chui ra, bay đi. Muốn những cánh chim trời tin và ở lại có lẽ cũng khó, vì ngoài kia mênh mông.

Phải hơn một năm sau, mới có 2 bé Sáo về làm tổ, ấp trứng, một bé bận rộn cả ngày tìm thức ăn mang về cho bé ở nhà ấp trứng ăn, khi mang thức ăn về, đứng trước cửa, bé nói gì đó, mình không hiểu, nhưng nghe tha thiết lắm, kiểu như: “này, ăn chút gì đi!!!”.

Tối nay, có tiếng Sáo con vừa nở líp chíp ngoài hiên. Những bé sáo đầu tiên được sinh ra dưới mái hiên chùa. 

Khi mùa mưa về, chỉ vài tuần nữa thôi, từng đàn Sáo sẽ rủ nhau bay qua đây, chúng trò chuyện rôm rả cả một góc làng, lúc đó, lũ Sáo con vừa nở dưới hiên đã đủ lông đủ cánh, chúng sẽ theo bầy bay đi.

Nhưng cũng có thể, chúng sẽ ở lại quanh đây, chiều tối về dưới hiên chùa, nghe kinh, rồi ngủ.

Vô Thường

Chùa Bé Bé. Phan Thiết. 30.4.2018.

P/s: Này Người! Đi đâu làm gì cũng nghĩ mình là con của Phật.

Không Bíết

Lời Kinh trong lòng bàn tay:

“Không biết cuộc sống vô thường, không biết kiếp người chẳng bền chắc, không biết niềm vui vun đắp từ những điều phù phiếm vô thường sẽ mau chóng theo thời gian tàn phai, hôm nay không biết chăm lo cho gì cho hạt giống niềm vui, nhưng lúc nào cũng mong muốn ngày mai không khổ”.⁽¹⁾

Khi nhận thấy cuộc sống vô thường, khi nhận ra kiếp người không bền chắc, ngay lúc đó, nhất định sẽ phải buồn rất nhiều. Buồn vì ngoài kia mong manh, buồn vì bản thân mình tạm bợ. Nhưng ngày mai, kẻ đó không còn bị những mong manh mất mát đổi thay làm khổ, không còn bị những cuộc chia ly sinh tử băm nát lòng mình. Không ai phải buồn nhiều khi đã sớm biết bản chất của vấn đề vốn như vậy. 

Khi nhận thấy cuộc sống không là vô thường, khi nghĩ biết kiếp người rất bền chắc, kẻ đó nhất định sẽ vui, vì ngoài kia sẽ không đổi thay, và phía trước của mình và những người mình yêu thương còn dài lâu lắm. Nhưng ngày mai, kẻ đó nhất định sẽ bị những mất mát đổi thay làm khổ, bị những cuộc chia ly tử sinh đè nặng lòng mình. Người ta phải buồn nhiều bởi những nỗi đau ập đến mà họ không thể ngờ.

Có những nỗi buồn là cần thiết để kết thúc những nỗi đau to lớn hơn. Nên nhìn thấy cuộc sống vô thường không phải là bi quan, nhận ra kiếp người không bền chắc cũng chẳng phải là bi quan, mà là để lòng bình thản trước những biến cố ngày mai.

Khi không biết niềm vui vun đắp từ những điều phù phiếm vô thường sẽ mau chóng theo thời gian tàn phai, kẻ đó ngày ngày vẫn theo đuổi hàng triệu thứ mong manh, rồi chiều phải để tất cả lại phía sau, cố bao nhiêu cũng không còn giữ lại được.

Khi nhận ra kiếp người không bên chắc, người ta sẽ muốn sống cho những điều thật đẹp hơn cố chăm chút cho tấm thân tứ đại thật đẹp; cố làm những việc để trăm năm sau vẫn còn hơn là cố chăm chút cho tấm thân tứ đại sống được trăm năm; và thôi thương người bằng tình thương hư ảo, chỉ thương người bằng tình thương qua được trăm năm.

Vô Thường.

Chùa Bé Bé. Phan Thiết. 29.4.2018.

_____________________________
[1] Nguyên Hán văn: 不悟命非堅，快樂亦隨減，不顧現在因，而求後世樂。Dòng 19, 20, khung thứ hai, trang 508, bộ kinh mang mã số 0728, 諸法集要經, tập 17 大正新脩大藏經。

P/s: Này Người! Đi đâu làm gì cũng nghĩ mình là con của Phật.

Cỏ Vòi Voi

Tháng Tư, nơi đây nắng nhất, đất rắn lại như sỏi đá khi bị nắng nung khô hết hơi nước.

Trên đồng cỏ, chỉ còn loài cỏ Vòi Voi là xanh tốt, những loại cỏ khác đã úa tàn từ rất lâu. 

Cỏ Vòi Voi xanh tốt nhất vào tháng Tư, vẫn thanh thản xanh tươi giữa cái nắng gay gắt cuối mùa. Hẳn loài cỏ dại đó có điều đặc biệt.

Lá cỏ Vòi Voi to và xù xì, để giữ lại được thật nhiều sương đêm, rồi mang hết sương đêm cất vào thân. Thân cỏ Vòi Voi luôn mọng nước. Nước trong thân thấm ngược ra đầu rễ, để đầu rễ lúc nào cũng ướt, vừa đủ làm mềm đất trên đường đi, những đầu rễ vừa mềm vừa mong manh như tơ như tóc cứ thế bình thản xuyên qua lớp đất rắn như sỏi đá tháng Tư bằng chính những giọt nước trong thân của mình. Rễ càng đi xa càng mang về nhiều dưỡng chất, để những chiếc lá bình thản xanh tươi giữa cái nắng gay gắt tháng Tư.

Sương đêm hôm nào cũng có, nhưng không phải loài cỏ dại nào cũng biết nhận lấy, đem cất, rồi thấm ngược ra đầu rễ để làm mềm con đường phía trước của mình.

Những khó khăn trắc trở ai cũng có, nhưng không phải người nào cũng biết cách đón nhận chúng rồi chuyển hóa thành sức mạnh cho bản thân, để làm mền chông gai trên con đường phía trước, và thanh thả.

Chùa Bé Bé. Phan Thiết. 27.4.2018.

P/s: Này Người! Đi đâu làm gì cũng nghĩ mình là con của Phật.

Mùa Bướm Bay

Tháng Tư, nơi đây, có mùa bướm bay.

Lũ bướn kéo nhau bay qua làng, dày đặt, ngồi dưới hiên, đưa tay ra có thể nhặt lấy được vài cánh bướm. Bướm bay cả tuần liền mới hết. Khi thấy lũ bướm bay qua làng, chỉ vài hôm nữa nơi đây bắt đầu vào mùa mưa.

Lũ bướm kéo nhau về khu rừng phía xa kia. 

Tháng Tư, nơi khu rừng phía xa kia bắt đầu đâm chồi non, lũ bướm về đẻ trứng trên những chồi non. Khi trứng nở, trời đã mưa đều, cả khu rừng xanh non, lũ sâu con vừa nở có nguồn thức ăn vô tận. 

Lũ bướm sinh trứng rồi chết, tháng Tư, cả khu rừng phía xa kia phủ đầy xác bướm.

Lũ bướm dừng lại bên con sông nhỏ sau làng nghỉ cánh một hôm, rồi bay tiếp, chúng đậu kín hàng cây hai bờ. Tháng Tư, nơi đây, có mùa “hoa bướm” ven sông, “hoa bướm” chỉ nở vài ngày, rồi mất, không để lại dấu vết gì. Nở rồi mất nhưng không thấy dấu vết úa tàn. 

Bướm bay ngang đường quốc lộ, lao vào xe, chao đảo rơi xuống, có những cánh bướm chưa kịp bay lên lại, xe đã lao tới, cán qua.

Bướm bay qua đồng cỏ, lũ chim chuyên ăn bướm đã kéo nhau về chờ từ khi thấy những cách bướm đầu tiên bay qua.

Những cánh bướm còn lại, về tới khu rừng, sinh trứng, rồi chết.

“Bay đi chết mà nhìn háo hức ghê”. Ở đây, ai cũng nghĩ như vậy, ta cũng từng nghĩ như vậy. Nhưng có lẽ lũ bướm không nghĩ thế, chúng về cánh rừng xa kia không phải để chết, mà để cho những mần sống mới bắt đầu. 

Khi chọn cho mình sự lương thiện để sống, là chúng ta đang chọn cho mình một hiện tại đầy khó khăn. Phải đem yêu thương ra để hoá giải tất cả, nhất định đó là điều khó khăn nhất của con người. Có kẻ chỉ thấy hiện tại khó khăn nên bỏ cuộc. Có kẻ nhìn thấy phía sau những khó khăn đó là những mầm xanh cho ngày mai, nên thanh thản cầm lấy trái tim mình đi qua hết những chông gai.

Tháng Tư, ngồi dưới hiên, nhìn lũ bướm háo hức kéo qua làng, để thấy, trên đời, vẫn còn đó biết bao nhiêu trái tim bé nhỏ vẫn luôn tin: có thứ còn quan trọng hơn cả cái chết.

Vô Thường

Chùa Bé Bé. Phan Thiết. 25.4.2018.

P/s: Này Người! Đi đâu làm gì cũng nghĩ mình là con của Phật.

Lời Kinh trong lòng bàn tay:

"Thế giới vật chất là vô thường, nhưng những vật chất được gói ghém trong đó đầy sự chân thành và mang đến chia sẻ cho những người cần nó đúng lúc là những thứ rất bền vững; trộm cướp không thể lấy được, vua quan không thể dùng quyền lực tước đoạt được”.⁽¹⁾

Bền vững vì đã được đem cất vào lòng người.

Một nụ cười không mất là nụ cười có người đón nhận rồi xem như ngọn nến thắp lên bên mình giữa đêm đông.

Một lời nói không mất là lời nói có người đón nhận rồi giữ mãi trong lòng bởi sự chân thành của nó.

Một ngày không mất là ngày gieo được vào trong lòng người những hi vọng vào ngày mai.

Một cuộc đời không mất khi người ta không sống cho những chuyện vô thường.

Chùa TT. Phố Hương. 12.4.2016.

_____________________________
[1] Viết lại từ một đoạn kinh trong Tăng Nhất A-hàm.

P/s: Này Người! Đi đâu làm gì cũng nghĩ mình là con của Phật.

Tháng 3

1. Tháng 3.

Con suối nhỏ trước chùa đã khô. Lũ cò phải đi kiếm ăn xa. 4 giờ sáng, dậy chuẩn bị chời thời kinh sớm, thấy lũ cò đã đánh thức nhau dậy đi kiếm ăn; mãi đến chiều tối, khi trăng lên, lũ cò mới về lại núi. Lặng lẽ đi về.

Mấy hôm nay, có bé cò loanh quan trong vườn chùa kiếm ăn, không theo đàn đi xa, nhìn kỹ, thấy bé cò bị thương ở chân, bước thấp bước cao. Muốn giúp bé cò một bữa ăn, nhưng không được, cò không biết ăn lúa gạo, cò không biết ăn chay…

Có những chuyện, có những người, biết là thương lắm nhưng vẫn phải dửng dưng.

2. Tháng 3.

Những trái gòn ngoài suối bắt đầu khô, trưa nắng, gió nhiều, từng chùm bông nhỏ bung ra trắng tinh, mang theo một hạt gòn đen bé tí bay đi. Hạt gòn bé tí như hạt tiêu mà can đảm, không muốn loanh quanh bên chân mẹ mà theo gió đi, tìm một nơi xa để nảy mầm, để lớn lên.

Mới biết, thế giới ngoài kia rộng lớn bằng chính lòng can đảm của mình.

3. Tháng 3.

Mùa tu hú kêu, tiếng tu hú nghe thiết tha lắm, buồn xa xăm.

Ngày mới vào chùa, làm chú tiểu, bị người đến chùa dọa, “tu mà không trọn sau này làm chim tu hú, lâu lâu bay về vườn chùa ngẩn ngơ”. Ngày đó tin, nên mỗi khi nghe tiếng tu hú trong vườn chùa là như nghe tiếng vị tu sĩ nào đó trong tiền kiếp tiếc nuối cho một kiếp tu dở dang của mình.

Không biết đúng không, chỉ thấy tiếng tu hú tháng 3 trong vườn chùa nghe buồn lắm.

4. Tháng 3.

 Mùa hoa gạo. Hoa gạo nhỏ như ngón tay bé con, nhưng trái gạo lại to như nắm tay người lớn. Cuối năm, trái gạo khô, đen bóng, nứt ra, lúc này trái gạo có hình trái tim.

Mới biết, có những thứ, phải một lần rạn nứt, mới có hình trái tim.

Người ngủ ngon, mai thức dậy, thấy lòng như lá non.

Vô Thường.

Chùa Bé Bé. Phan Thiết. 27.3.2018.

P/s: Này Người! Đi đâu làm gì cũng nghĩ mình là con của Phật.

Tình Thương

Lời Kinh trong lòng bàn tay:

“Cuối cùng, không có gì không còn gì quý giá hơn Tình Thương. Tình Thương là căn bản cho tất cả niềm vui bắt đầu. Khi trong lòng không có Tình Thương, ngày mai của người đó, nhất định, chỉ còn nỗi buồn.”⁽¹⁾

Một sát-na Từ Bi có thể tránh được những biến cố to lớn, một sát-na không Từ Bi có thể phải nhận lấy khổ đau cả đời.

Một lần Từ Bi, là một lần người ta quyết tâm đặt xuống hết hận thù trong lòng, rồi nhẹ nhàng, giải thoát. Một lần không từ bi, là một lần người ta quyết tâm cầm hết hận thù lên, giữ thật chặc, rồi nặng nề, đảo điên, khổ luỵ.

Nhẹ nhàng, giải thoát bắt đầu từ tâm Từ Bi; và bế tắc khổ luỵ nối dài thêm khi tâm Từ Bi không còn. Sự khác biệt duy nhất giữa hạnh phúc và khổ đau chính là tâm Từ Bi.

Chiều về, hôm đó Saigon mưa, mưa ướt mắt ướt tay. Nghe câu hát văng vẳng trong mưa, thấy lòng thật nhẹ:

“còn tình yêu đó lỗi lầm sẽ qua”

Câu hát nhẹ như một câu kinh, và nặng như câu Chân Ngôn Giải Oan Kết mà con người đời viết được cho nhau.

Thứ duy nhất lớn hơn lỗi lầm là tình thương. Một ánh mắt dữ, một lời nói ác… chẳng qua cũng do tình thương không còn.

Khi trong lòng còn tình thương, lỗi lầm của người chỉ là chuyện nhỏ.

Khi trong tâm còn Từ Bi, những tổn thương từ cuộc sống vô thường mang đến cũng chẳng đáng gì. 

Con đường khổ lụy của người đời có muôn ngàn cách để bắt đầu, và cũng có chừng ấy cách để nối dài thêm, nhưng có một cách để kết thúc là tâm Từ Bi. 

Từ Bi để can đảm mà lương thiện. 

Vô Thường

Phan Thiết. 25.3.2018.

_____________________________
[1] Nguyên Hán văn: 慈愍無過上，為樂之根本，若人無是心，後則唯有苦。Dòng 20, 21, khung thứ hai, trang 499, bộ kinh mang mã số 0728, 諸法集要經, tập 17 大正新脩大藏經。

P/s: Này Người! Đi đâu làm gì cũng nghĩ mình là con của Phật.