Nhân Quả

Lời Kinh trong lòng bàn tay:

“Khi trong tâm khởi lên suy nghĩ như vậy, rồi làm như vậy, chắc chắn sẽ nhận lấy kết quả tương ứng như thế. Khi làm điều thiện lành, đó là nguyên nhân để niềm vui thanh tịnh thành hình; khi làm việc không thiện lành, đó là nguyên nhân cho khổ đau thành hình”.⁽¹⁾

Dù có nhận ra hay không, thì chúng ta vẫn đang là người làm chủ cuộc sống của mình. Chỉ là khi không nhận ra điều đó, người ta bỏ hoang cuộc đời mình như ngôi nhà vô chủ, bụi bặm, âm u, tối tăm, có kẻ vẫn thường đi về, nhưng không ai trông nom; người ta bỏ mặc cuộc đời mình như chiếc thuyền trôi theo dòng nước, chở theo trên đó một người say, có người nhưng không ai cầm lái, lênh đênh, bất định.

Dù có nhận ra hay không, thì chúng ta vẫn đang chịu trách nhiệm cho từng việc làm của mình. Chỉ là khi chưa nhận ra điều đó, người ta chưa biết thương một lời nói thiện, chưa biết sợ một lời nói ác; chưa biết thương một ánh mắt hiền, chưa biết sợ một ánh mắt dữ; chưa biết thương một suy nghĩ thiện, chưa biết sợ một suy nghĩ không lành.

Một lời nói ác, một ánh mắt dữ, một suy nghĩ không lành, nhỏ bé thôi, như ngọn lửa một que diêm. Đừng bao giờ xem thường một đốm lửa nhỏ. Đôi khi, chỉ một sát-na không giữ được tâm mình mà mất hết, như một kẻ trong một khoảnh khắc lơ đãng, đánh rơi que diêm đang cháy xuống hiên ngôi nhà gỗ của mình, rồi bất lực đứng nhìn mọi thứ bị thiêu rụi.

Vô Thường.

Chùa Bé Bé. Phan Thiết. 18.5.2018.

_____________________________
[1] Nguyên Hán văn: 由起如是心，則受如是果，作善為淨因，造惡得苦報。 Dòng 24, 25, khung thứ ba, trang 481, bộ kinh mang mã số 0728, 諸法集要經, tập 17 大正新脩大藏經。

P/s: Này Người! Đi đâu làm gì cũng nghĩ mình là con của Phật.

Pháp Cú 113

Lời Kinh trong lòng bàn tay:

"Sống cả trăm năm mà không thấy cuộc sống này là vô thường, chẳng bằng sống một ngày mà thấy mọi thứ đều vô thường, mong manh khó lường, tất cả đang mất đi”.⁽¹⁾

Không phải khi nhận thấy cuộc sống vô thường thì cuộc sống sẽ không còn vô thường với họ nữa. Cuộc sống vẫn vô thường như vậy, luôn vận động, mãi đổi thay, chỉ là lúc này, sẽ thôi chờ mong những điều quanh mình là mãi mãi để bình yên, mà sẽ học cách bình yên giữa những đổi thay vô thường. 

Không phải khi nhận ra lửa là nóng thì lửa sẽ thôi không nóng nữa, lửa vẫn nóng như vậy, chỉ là lúc này, ta biết cách để lửa không làm tổn thương mình, biết cách dùng hơi ấm của lửa để làm những việc có ích mà mình muốn. Có người vẫn mang trong lòng suy nghĩ “tất cả đều vô thường” để bình thản đi qua hết những nuỗi buồn rất dài đó thôi, với niềm tin, đai dương mênh mông cũng còn có bờ, dù hút trong tầm mắt, không thấy bờ ở đâu.

Cả trăm năm chấp chới trong biển sinh tử chẳng bằng một ngày về được đến bờ, ngồi bình thản, nhìn lại biển sinh tử, những con sóng bạc đầu đáng sợ ngày xưa giờ cũng đẹp như một bức tranh. 

Tuyệt nhất là đến một ngày, ta nhận ra cuộc sống là vô thường, cảm nhận thật sự bằng từng giác quát, mắt thấy được màu vô thường, tai nghe được tiếng vô thường, mũi ngửi được mùi vô thường, lưỡi niếm được vị vô thường, tay chạm được vào vô thường… rồi nhìn lại hôm qua, thấy tất cả đều rất đẹp, kể cả những nỗi buồn, kể cả những nuối tiếc, kể cả những dở dang…

“Đừng tưởng xuân tàn hoa rụng hết”, đừng nghĩ trong thế giới vô thường thì tất cả đều vô thường.

Vô Thường.

Chùa Bé Bé. Phan Thiết. 14.5.2018.

_____________________________
[1] Viết từ câu kinh Pháp Cú 113

P/s: Này Người! Đi đâu làm gì cũng nghĩ mình là con của Phật.

Từ Bi

Lời Kinh trong lòng bàn tay:

“Lòng từ bi như kho báu lớn, dùng mãi không tận, biến kẻ đó thành một người giàu có, đủ sức mua hết những trắc trở trong cuộc đời rồi bình yên; để không phải điêu đứng như một người nghèo, không đủ từ bi mua nổi cho mình một ngày bình yên”.⁽¹⁾

Một nửa cuộc đời mỗi người là những trắc trở, từ chuyện tình cảm, đến công việc, các mối quan hệ, rồi sức khoẻ… nếu không có tâm từ bi, người ta sẽ không biết làm gì với những trắc trở đó, ngoài việc dùng chúng làm ra phiền não, làm ra nỗi đau, cho mình, cho người. 

Những trắc trở, những vấn đề trong cuộc sống chỉ có thể giải quyết được bằng cách sống, cách sống tích cực, cách sống từ bi.

Một chiếc thuyền, khi đã thả neo chạm đáy, thì sóng gió ngoài kia không còn cuốn trôi được nữa. Một người, khi đã có tâm từ bi, để tâm từ bi chạm được lòng mình, thì cuộc đời ngoài kia, dù thế nào, cũng không thể biến họ thành một con người khác, không thể cuốn .

Ai cũng nỗ lực đi qua hết những khó khăn, nhưng khi có tâm từ bi, chúng ta sẽ chú ý đến việc, sau khi đi qua hết nơi đó mình sẽ trở thành người như thế nào.

Thực ra, phải đến khi nào nhận ra sự bình thản trong tâm là quan trọng, khi đó người ta mới thấy tâm từ bi là một kho báu; phải đến khi nào, người ta đem tất cả những phù hoa gom góp cả đời không đổi được cho mình một buổi sớm mai bình yên, khi đó mới nhận ra tâm từ bi là một kho báu. Nếu không, tâm từ bi cứ là chuyện nhỏ.

Có những điều nghĩ là nhỏ nhặt, một ngày nọ, lại trở thành vô cùng to lớn; như một ngày, bỗng thấy thương một hơi thở bình yên của mình, thương đến mức, mỗi buổi sớm mai, việc đâu tiên là luôn giành thời gian cho nó, điều nhỏ nhặt đó, đủ sức thay đổi cả thế giới chung quanh mình.

Vô Thường.

Chùa Bé Bé. Phan Thiết. 9.5.2018.

_____________________________
[1] Nguyên Hán văn: 悲心如寶藏，眾生用無盡，能破彼貧窮，成就廣大利。 Dòng 7, 8, khung thứ hai, trang 499, bộ kinh mang mã số 0728, 諸法集要經, tập 17 大正新脩大藏經。

P/s: Này Người! Đi đâu làm gì cũng nghĩ mình là con của Phật.

Loài Bướm Đêm

Lời Kinh trong lòng bàn tay:

“Kẻ nông nổi theo duổi những thứ phù hoa cũng giống như loài bướm đêm bị cuốn hút bởi ánh sáng rực rỡ ngọn đèn dầu, lao vào đó, không chút e ngại, đâu biết đang lao mình vào lửa, đâu biết nơi rực rỡ đó, cuối cùng, chẳng có gì vui”.⁽¹⁾

Phía sau những phù hoa đó có nhiều vui không? Phía sau những rực rỡ đó có bình yên không? Có lẽ luôn là câu hỏi khó đối với những ai đang đi qua cuộc đời này, những người đang đi tìm niềm vui, đi tìm bình yên, đi tìm ý nghĩa cuộc sống. 

Khi đã quên hết những vực sâu đã xảy chân rơi vào từ tiền kiếp, khi đã quên hết những vui buồn từ tiền thân, thì trong kiếp sống hiện tại, ai cũng như lần đầu tiên đi qua nơi đó, như đang dò chân bước qua dòng nước lạ. Trở lại một nơi đã không còn nhớ gì nữa, và đứng trước một nơi xa lạ, cũng như nhau thôi. 

Không ai dò độ nông sâu của dòng nước lạ bằng cả hai chân. Nhưng có kẻ luôn dò cuộc đời nông sâu bằng cả hai chân của mình, và dò lòng người nông sâu bằng cả trái tim. Rồi chông chênh, như người mất trắng.

Nếu sớm biết phía sau những rực rỡ kia là lửa, lũ bướm đêm đã không háo hức lao vào. Nếu sớm biết phía sau phù hoa là bất an… 

Tôi luôn thích nhìn những người từ thế giới phù hoa quay về ngồi dưới hiên chùa, nghe một thời kinh, họ trở về từ nơi đó, nơi đó sẽ không còn cơ hội cuốn họ đi thêm một lần nào nữa. Tôi thích nhìn những vết thương đã lành trong mắt của họ, nó như một biểu tượng cho sức mạnh. 

Nhưng có được mấy ai đủ sức dốc lòng mình chảy ngược dòng phù hoa để đôi chân đủ dũng khí quay trở về?

Vô Thường.

Chùa Bé Bé. Phan Thiết. 4.5.2018.

_____________________________
[1] Nguyên Hán văn: 愚人著諸欲，如蛾愛燈光，不知大怖畏，畢竟無少樂。Dòng 8, 9, khung thứ hai, trang 504, bộ kinh mang mã số 0728, 諸法集要經, tập 17 大正新脩大藏經。

P/s: Này Người! Đi đâu làm gì cũng nghĩ mình là con của Phật...

Gia Đình Sáo

Ngày vừa làm xong ngôi chùa nhỏ, có lũ Sáo thường về dưới hiên, nghiêng nghiêng nhìn, như tìm kiếm gì đó, nghĩ chúng tìm chỗ làm tổ, nên làm cho chúng mấy ngôi nhà nhỏ, treo dưới hiên, để chúng có chỗ mang cỏ khô về lót tổ, mình cũng có những người bạn nhỏ để vui.

Mấy ngôi nhà nhỏ làm xong, treo cẩn thận dưới hiên, nhưng lũ Sáo chỉ đứng nhìn, chui vào xem thử, rồi chui ra, bay đi. Muốn những cánh chim trời tin và ở lại có lẽ cũng khó, vì ngoài kia mênh mông.

Phải hơn một năm sau, mới có 2 bé Sáo về làm tổ, ấp trứng, một bé bận rộn cả ngày tìm thức ăn mang về cho bé ở nhà ấp trứng ăn, khi mang thức ăn về, đứng trước cửa, bé nói gì đó, mình không hiểu, nhưng nghe tha thiết lắm, kiểu như: “này, ăn chút gì đi!!!”.

Tối nay, có tiếng Sáo con vừa nở líp chíp ngoài hiên. Những bé sáo đầu tiên được sinh ra dưới mái hiên chùa. 

Khi mùa mưa về, chỉ vài tuần nữa thôi, từng đàn Sáo sẽ rủ nhau bay qua đây, chúng trò chuyện rôm rả cả một góc làng, lúc đó, lũ Sáo con vừa nở dưới hiên đã đủ lông đủ cánh, chúng sẽ theo bầy bay đi.

Nhưng cũng có thể, chúng sẽ ở lại quanh đây, chiều tối về dưới hiên chùa, nghe kinh, rồi ngủ.

Vô Thường

Chùa Bé Bé. Phan Thiết. 30.4.2018.

P/s: Này Người! Đi đâu làm gì cũng nghĩ mình là con của Phật.

Không Bíết

Lời Kinh trong lòng bàn tay:

“Không biết cuộc sống vô thường, không biết kiếp người chẳng bền chắc, không biết niềm vui vun đắp từ những điều phù phiếm vô thường sẽ mau chóng theo thời gian tàn phai, hôm nay không biết chăm lo cho gì cho hạt giống niềm vui, nhưng lúc nào cũng mong muốn ngày mai không khổ”.⁽¹⁾

Khi nhận thấy cuộc sống vô thường, khi nhận ra kiếp người không bền chắc, ngay lúc đó, nhất định sẽ phải buồn rất nhiều. Buồn vì ngoài kia mong manh, buồn vì bản thân mình tạm bợ. Nhưng ngày mai, kẻ đó không còn bị những mong manh mất mát đổi thay làm khổ, không còn bị những cuộc chia ly sinh tử băm nát lòng mình. Không ai phải buồn nhiều khi đã sớm biết bản chất của vấn đề vốn như vậy. 

Khi nhận thấy cuộc sống không là vô thường, khi nghĩ biết kiếp người rất bền chắc, kẻ đó nhất định sẽ vui, vì ngoài kia sẽ không đổi thay, và phía trước của mình và những người mình yêu thương còn dài lâu lắm. Nhưng ngày mai, kẻ đó nhất định sẽ bị những mất mát đổi thay làm khổ, bị những cuộc chia ly tử sinh đè nặng lòng mình. Người ta phải buồn nhiều bởi những nỗi đau ập đến mà họ không thể ngờ.

Có những nỗi buồn là cần thiết để kết thúc những nỗi đau to lớn hơn. Nên nhìn thấy cuộc sống vô thường không phải là bi quan, nhận ra kiếp người không bền chắc cũng chẳng phải là bi quan, mà là để lòng bình thản trước những biến cố ngày mai.

Khi không biết niềm vui vun đắp từ những điều phù phiếm vô thường sẽ mau chóng theo thời gian tàn phai, kẻ đó ngày ngày vẫn theo đuổi hàng triệu thứ mong manh, rồi chiều phải để tất cả lại phía sau, cố bao nhiêu cũng không còn giữ lại được.

Khi nhận ra kiếp người không bên chắc, người ta sẽ muốn sống cho những điều thật đẹp hơn cố chăm chút cho tấm thân tứ đại thật đẹp; cố làm những việc để trăm năm sau vẫn còn hơn là cố chăm chút cho tấm thân tứ đại sống được trăm năm; và thôi thương người bằng tình thương hư ảo, chỉ thương người bằng tình thương qua được trăm năm.

Vô Thường.

Chùa Bé Bé. Phan Thiết. 29.4.2018.

_____________________________
[1] Nguyên Hán văn: 不悟命非堅，快樂亦隨減，不顧現在因，而求後世樂。Dòng 19, 20, khung thứ hai, trang 508, bộ kinh mang mã số 0728, 諸法集要經, tập 17 大正新脩大藏經。

P/s: Này Người! Đi đâu làm gì cũng nghĩ mình là con của Phật.

Cỏ Vòi Voi

Tháng Tư, nơi đây nắng nhất, đất rắn lại như sỏi đá khi bị nắng nung khô hết hơi nước.

Trên đồng cỏ, chỉ còn loài cỏ Vòi Voi là xanh tốt, những loại cỏ khác đã úa tàn từ rất lâu. 

Cỏ Vòi Voi xanh tốt nhất vào tháng Tư, vẫn thanh thản xanh tươi giữa cái nắng gay gắt cuối mùa. Hẳn loài cỏ dại đó có điều đặc biệt.

Lá cỏ Vòi Voi to và xù xì, để giữ lại được thật nhiều sương đêm, rồi mang hết sương đêm cất vào thân. Thân cỏ Vòi Voi luôn mọng nước. Nước trong thân thấm ngược ra đầu rễ, để đầu rễ lúc nào cũng ướt, vừa đủ làm mềm đất trên đường đi, những đầu rễ vừa mềm vừa mong manh như tơ như tóc cứ thế bình thản xuyên qua lớp đất rắn như sỏi đá tháng Tư bằng chính những giọt nước trong thân của mình. Rễ càng đi xa càng mang về nhiều dưỡng chất, để những chiếc lá bình thản xanh tươi giữa cái nắng gay gắt tháng Tư.

Sương đêm hôm nào cũng có, nhưng không phải loài cỏ dại nào cũng biết nhận lấy, đem cất, rồi thấm ngược ra đầu rễ để làm mềm con đường phía trước của mình.

Những khó khăn trắc trở ai cũng có, nhưng không phải người nào cũng biết cách đón nhận chúng rồi chuyển hóa thành sức mạnh cho bản thân, để làm mền chông gai trên con đường phía trước, và thanh thả.

Chùa Bé Bé. Phan Thiết. 27.4.2018.

P/s: Này Người! Đi đâu làm gì cũng nghĩ mình là con của Phật.