Nhặt cánh hoa dầu từ dòng nước, Sỏi ứa lệ… cô bé đã chờ thứ này lâu lắm rồi, và nghĩ sẽ không còn thấy nữa. Nghĩ thế, nhưng vẫn khắc khoải đợi chờ… Giữ chặc cánh hoa dầu trong tay, Sỏi chạy về làng, không theo con đường mòn quen thuộc, mà băng ngang đồng cỏ. Sỏi chạy một mạch ra sau làng, ngồi xuống trước hai ngôi mộ nằm cạnh nhau: “Bố, Mẹ, con vừa nhặt được mấy cánh hoa dầu từ trên kia trôi về. Nơi ấy, Anh con vẫn bình yên”.
Đêm đó, trong mơ, Sỏi thấy phía xa kia, có người nhặt thật nhiều hoa dầu, thả xuống sông và khỏa nước đẩy chúng đi. “Đi nhanh lên nào, hãy về đó và nói rằng, nơi đây ta vẫn bình yên.”
***
Hai anh em lên rẫy rất sớm, họ len qua rừng, không khí còn ướt sương, hai anh em đi trong làn hương thoảng thoảng mơ hồ của loài hoa nở đêm, thật nhẹ, gần lắm nhưng cũng xa như vô tận.
- Em này, ngày mai anh đi rồi. Ngày mai em sẽ lên rẫy một mình.
Không có tiếng bé Sỏi, nhưng có lẽ cô bé đang khóc.
- Khi vẫn còn thấy những cánh hoa dầu trồi về, em biết rằng nơi đó anh vẫn được bình yên.
Ngày mai anh sẽ đi, đi đâu chưa biết, nhưng chắc chắn sẽ rất xa, và không biết ngày trở về. Đúng ra anh đã đi từ lâu lắm rồi, nhưng cứ chần chừ, chờ đợi cho đến hôm nay. Mẹ buồn lắm, nhưng không nói gì. Bố cũng buồn: “cố lên con trai, sẽ khó khăn lắm đây, nhưng là con trai, chưa bao giờ bố muốn con chọn cho mình cuộc sống bình yên cả”.
Ngày mai, anh sẽ đi tiếp đoạn đường ngày trước bố chưa đi hết.
Bộ tộc anh đang sống là bộ tộc yêu sự hoàn hảo. Từ bao đời nay, mọi người đã được dạy như thế, phải sống cho hoàn hảo. Và để thực hiện được điều đó, điều trước tiên họ được dạy, phải ghét bỏ, phải tránh xa những kẻ lỗi lầm.
Ở bộ lạc đó sẽ không có chỗ cho những con người phạm lỗi. Vì có họ, ngôi làng không còn hoàn hảo nữa.
Ngày xưa, khi thấy thấy những người phạm tội trong bộ lạc bị đuổi khỏi làng, người bố không chịu nổi. Cuộc sống ngoài kia khắc nghiệt đến chừng nào. Nhìn những gia đình có người phạm tội phải rời khỏi làng, dắt díu ra đi, họ chẳng khác gì đi vào chỗ chết. Mà đúng là đi vào chỗ chết thật. Có ai còn sống sót nổi đâu. Họ biết thế, nhưng phải đi, ngôi làng này không còn cho họ ở nữa. Họ đã phạm tội, họ là người xấu, họ không được ở chung với người tốt, lúc này họ còn thua con trâu con bò, vì nhưng con thú đấy còn được ở lại với làng, thế thôi.
Những người phạm lỗi nhẹ vẫn được ở lại, nhưng phải chuyển ra vùng ven, ra đường phải che mặt, không được để người khác nhìn thấy mặt của mình, và họ không được nhìn thẳng vào người chung quanh. Thậm chí, không được để chiếc bóng của mình chạm vào người tốt.
Cả bộ lạc lớn thế này còn phải tựa vào nhau để sống. Dịch bệnh, thứ dữ, sự rình chờ tấn công từ những bộ lạc khác. Song, những con người phạm tội bị đuổi khỏi làng, chỉ đơn độc một mình. Có tồn tại nổi không?
Cuộc sống chưa bao giờ bình yên.
Năm 6 tuổi, lần đầu tiên chứng kiến cảnh đứa bạn thân và gia đình bị đuổi khỏi làng, anh đã khóc. Bố đến bên cạnh: “không khóc nữa, những giọt nước mắt cho thất bại, cho bế tắc đã nhiều lắm rồi. Bố không muốn thấy những giọt nước mắt như vậy nữa. Hãy để giành nước mắt cho ngày thành công”.
Hai bố con ngồi cạnh nhau, bố kể cho con nghe về giấc mơ mày trước của mình. Và từ hôm đó, trong lòng người con, một ngôi làng cưu mang những người “tội lỗi” bắt đầu tượng hình.
Ngôi làng đó theo anh lớn, lớn mãi cho đến ngày hôm nay.
Gần một năm trước, hai bố con có đến xin tù trưởng, giam giữ những con người “tội lỗi” đáng bị đuổi khỏi làng vào đại lao. Khi nào có nhiều người, anh sẽ dẫn họ đi, những con người đó sẽ đi thật xa, ở đó họ sẽ dựng lên một ngôi làng. Sau này, những gia đình bị đuổi khỏi làng sẽ có nơi để sống.
“Ngày mai anh đi”, cả buổi tối anh chỉ nói được với Sỏi mỗi câu đó. Ngoài hiên, những cánh hoa dầu xoay xoay rất khẽ. Hai anh em thức thật khuya.
Đúng ra, những gì đáng nói, hai anh em đã nói hết rồi. Khi đi, anh sẽ mang theo nhưng cánh hoa dầu, ngôi làng mới cũng sẽ nằm gần sông, phía trên con sông ngày ngày chảy qua làng. Anh sẽ thường xuyên thả xuống sông những cánh hoa dầu để báo tin cho gia đình biết anh vẫn bình yên.
Sáng hôm sau, khi Sỏi thức dậy, anh đã đi. Anh rời làng từ thật sớm.
Trong hai năm đầu tiên, những cánh hoa dầu vẫn đều đều theo dòng nước trôi về. Năm thứ ba, không còn thấy nữa. Cũng vào năm đó, bố mẹ Sỏi mất trong một trận dịch khủng khiếp tràn qua làng.
Ngoài sông vẫn vắng những cánh hoa dầu.
Mãi cho đến một ngày, khi Sỏi không còn hy vọng, những cánh hoa dầu lại theo dòng nước tìm về. Ngày hôm sau nhiều hơn hôm trước. Sỏi lại hy vọng, lại chờ đợi. Đêm đêm lại mơ thấy anh. Lại thấy hai anh em lên rẫy rất sớm, cùng len qua rừng, không khí còn ướt sương, hai người đi trong làn hương thoảng thoảng mơ hồ của loài hoa nở đêm, thật nhẹ, gần lắm nhưng cũng xa như vô tận. Anh lại cõng Sỏi qua suối để Sỏi không ướt chân.
***
Mấy hôm sau khi nhận được những cánh hoa dầu trồi về, Sỏi quyết rời bỏ làng, để đi tìm anh. Bố Mẹ đã mất rồi, sợi dây giữ cô lại với ngôi làng này cũng đã đứt.
Sỏi ra đi khi trời còn chưa sáng, mọi người còn ngủ, cô đi ngược dòng sông. Đi mãi, đi mãi, thật lâu, thật xa, đi tìm anh, tìm ngôi làng. Sỏi không biết ngôi làng đó như thế nào, chỉ biết, ngôi làng đó cũng sẽ có một bến sông như ngôi làng mình đã sống. Anh đã nói thế. Và Sỏi tin Anh sẽ làm thế. Ở bất kỳ nơi đâu, anh cũng sẽ làm một bến sống như thế. Vì với anh, bến sông không chỉ đơn giản là một bến sông.
Sỏi luồn lách trong rừng rậm, cắt những sợi gai mây để len qua, có những chỗ cô phải nằm xuống, trườn qua như một con thú. Đêm, trèo lên cây ngủ. Những đêm trăng, đôi mắt của những loài thú ăn đêm cứ sáng rực lên thứ ánh sáng ma quái, rợn cả người. Tiếng lũ linh cẩu giành mồi với một tên sử tử đơn độc nào đấy, tiếng thở hộc hộc của lũ heo rừng, tiếng vỗ cánh rất khẽ của lũ chim ăn đêm mỏi mệt.
Đêm nào cô mơ thấy thấp thoáng bóng dáng một người nhặt thật nhiều hoa dầu, thả xuống sông, khỏa nước đẩy đi. Cô thường thấy người này vào gần sáng, nên khi thức dậy, trên môi còn vương lại một nụ cười.
Những cánh hoa dầu vẫn theo dòng nước về xuôi. Chúng như những đôi mắt nhìn Sỏi mỉm cười, Sỏi cũng mỉm cười, và đi tiếp.
Một buổi chiều nọ, cô đặt chân đến một khu rừng thưa, không khó để nhận biết nơi đây đã từng là một ngôi làng. Vẫn còn đó những chiếc cột nhà xiêu vẹo cố vươn ra khỏi đám cỏ tranh cao quá đầu người, như bàn tay cố vươn ra khỏi dòng nước kêu cứu của một kẻ sắp chết chìm. Và ngoài kia là bến sông giống hệt bến sông của ngôi làng Sỏi. Đây là ngôi làng của anh? Sỏi không muốn tin như thế. “Không phải, không thể như thế được. Anh vẫn bình yên mà”.
Vẫn bến sông như vậy, nhưng có thêm hàng dầu, bốn cây tất cả, chúng đứng thẳng hàng, có ai đó đã trồng. Đang vào cuối mùa hoa dầu chín, khi gió thổi qua, những cánh dầu còn sót lại thả mình rơi xuống, xoay tít, một vài cánh được gió đẩy ra giữa dòng, và cứ thể, theo dòng nước, mải miết tìm về xuôi.
Vô Thường.
Saigon. 13.5.2019
